بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي
9
تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )
امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده كه « وَ مِمَّا رَزَقْناهُمْ يُنْفِقُونَ ، معناه : و مما علمناهم يبثّون » يعنى مراد از رزق علم است ، و معنى آيه اينست كه از آن علمى كه ما تعليم ايشان كردهايم آن را منتشر ميسازند و تعليم ديگران ميكنند . بنا بر اين شرافت علم وجه تخصيص آن بذكر شده . وَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِما أُنْزِلَ إِلَيْكَ و راه مينمايد آنان را كه تصديق ميكنند آنچه را كه فرو فرستاده شده بسوى تو ، يعنى تصديق به قرآن مينمايند وَ ما أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ و تصديق مينمايند آنچه را كه نازل شده پيش از تو از براى انبياء ما تقدّم ، كه مراد از آن كتب سماويّه است از توراة و انجيل و زبور و صحف وَ بِالْآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ و بدار آخرت و بوقوع قيامت و ثواب و عقاب آن علم يقينى دارند كه اصلا بتشكيك مشكك زائل نگردد . اگر مراد از غيب در « يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ » خصوص قيامت و احوال و اهوال آن باشد تكرار آن به اين آيت باعتبار تأكيد و اهتمام است بشأن ايمان بقيامت ، و اگر مراد از غيب عام باشد و مخصوص باشد بقائم آل محمد صلوات اللَّه عليه و آله پس اين آيت تأسيس خواهد بود نه تأكيد . أُولئِكَ آن متقيان و متصفان بصفات مذكوره عَلى هُدىً مِنْ رَبِّهِمْ بر راه راستند از جانب پروردگار ايشان را زيرا كه ايشان را عقل داده و براى ايشان انبياء و اوصياء فرستاده و انزال كتب كرده وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ و آن موصوفين بصفات مذكوره ايشانند اهل فلاح ، يعنى ايشانند كه فائزند به تمام مطالب خود در عقبى ، تكرار اسم اشاره اشارتست بر اينكه كلّ واحد از هدايت و فلاح ، كافيند در امتياز ايشان از غير . و جملهء « أُولئِكَ عَلى هُدىً » تا آخر ميتواند كه جملهء مستأنفه باشد . [ سوره البقرة ( 2 ) : آيات 6 تا 7 ] إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَ أَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لا يُؤْمِنُونَ ( 6 ) خَتَمَ اللَّهُ عَلى قُلُوبِهِمْ وَ عَلى سَمْعِهِمْ وَ عَلى أَبْصارِهِمْ غِشاوَةٌ وَ لَهُمْ عَذابٌ عَظِيمٌ ( 7 ) إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بدرستى كه آنان كه پوشيدند نور ايمان را و بر فطرت اصليهء خود باقى نماندند سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَ أَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ يكسانست بر ايشان خواه آنكه